Digitale geletterdheid: praktische kennis en vaardigheden

Auteur: Rhea Flohr
Gepubliceerd: 25 juni 2026
Redacteur: Basten Berg
Heb je een foutje gevonden of mis je informatie? Stuur dan een mail naar bastenberg@eenmeesterinleren.nl en help zo mee om het onderwijs te verbeteren.

Inhoudsopgave

1. Wat zijn praktische kennis en vaardigheden?
2. Een doorlopende leerlijn van po naar vo
3. Zo geef je het vorm in de klas
4. Samenvatting

Welkom op het platform eenmeesterinleren.nl. Een plek voor leraren en andere onderwijsprofessionals die zich willen verdiepen in digitale geletterdheid.

Deze reeks over digitale geletterdheid is gemaakt door Rhea Flohr, die vanuit haar eigen bedrijf scholen begeleidt bij het vormgeven van digitale geletterdheid.

Na het lezen van dit artikel kun je benoemen wat we verstaan onder praktische kennis en vaardigheden en hoe je daar in de klas vorm aan geeft.

Op de community voor leraren vind je een overzicht van uitgewerkte theorie, geordend per thema, en een groep collega’s om samen mee te leren.

1. Wat zijn praktische kennis en vaardigheden?

De kerndoelen digitale geletterdheid onderscheiden drie domeinen: praktische kennis en vaardigheden, ontwerpen en maken en de gedigitaliseerde wereld. Dit artikel gaat over het eerste domein.

Het domein praktische kennis en vaardigheden bestaat uit vier onderdelen:

• Digitale technologie en systemen. Leerlingen zetten technologie en media bewust in, doorgronden de werking van digitale systemen en beheersen essentiële software voor communicatie, samenwerking, creativiteit en productiviteit – van tekenen en rekenen tot presenteren en multimedia. Ze gebruiken digitale systemen als probleemoplossende tools.
• Informatie en het medialandschap. Leerlingen verwerven en verwerken informatie doelgericht, beoordelen de betrouwbaarheid en bruikbaarheid van bronnen, ontwikkelen zoekstrategieën en doorzien hoe makers van media aandacht trekken en sturen.
• Data en dataverwerking. Leerlingen verzamelen, structureren en analyseren informatie, zien hoe resultaten afhangen van herkomst en volledigheid van datasets, en reflecteren op hun eigen digitale voetafdruk.
• Artificiële intelligentie. Leerlingen analyseren AI-systemen, herkennen veelvoorkomende toepassingen in hun leefomgeving en ontwikkelen vaardigheden voor verantwoorde interactie met AI.

2. Een doorlopende leerlijn van po naar vo

Digitale geletterdheid vormt een doorlopende leerlijn. In het basisonderwijs maken kinderen op verschillende manieren kennis met de digitale wereld. Het voortgezet onderwijs bouwt daarop voort door de basis te onderhouden, te verbreden en te verdiepen, met hogere abstractieniveaus en complexere contexten.

3. Zo geef je het vorm in de klas

Dit domein nodigt uit tot hands-on leren volgens het directe-instructiemodel: van ik doe voor via wij doen samen naar jij doet zelfstandig. Bij een klassikale demonstratie – bijvoorbeeld van tekstverwerking – is helder verbaliseren cruciaal: beschrijf elke stap, laat zien wat er op het scherm gebeurt en leg uit welke opties er zijn en wat hun gevolgen zijn.

Vermijd starre stappenplannen die bij elke update opnieuw aangepast moeten worden. Richt je op digitale zelfredzaamheid in plaats van het mechanisch volgen van recepten, zodat leerlingen de overgang maken van gezamenlijk leren naar zelfstandig werken.

4. Samenvatting

Het domein praktische kennis en vaardigheden gaat over het bewust gebruiken van digitale technologie en media: digitale systemen, informatie en het medialandschap, data en AI. Door er nadrukkelijk aandacht aan te besteden, het voor te doen en duidelijke opdrachten te geven, vergroot je de praktische vaardigheid van leerlingen. Leren verloopt van ik doe voor via wij doen samen naar jij doet zelfstandig.

Lees verder over ontwerpen en maken, of begin bij wat digitale geletterdheid precies is.

Lees ook

• Digitale geletterdheid: wat is het?
• Ontwerpen en maken
• De gedigitaliseerde wereld
• Digitale geletterdheid in de school
• Alle artikelen in de Kennisbank

Bronnen

• Kerndoelen digitale geletterdheid – SLO
• Digitale geletterdheid en informatievaardigheden – Onderwijskennis

Heb je vanuit je expertise of ervaring aanvullingen of kritiek op het artikel? Deze input is altijd welkom! Stuur dan een mail naar bastenberg@eenmeesterinleren.nl, zodat we informatie toe kunnen voegen of de fout kunnen herstellen!