Digitale geletterdheid: de gedigitaliseerde wereld

Auteur: Rhea Flohr
Gepubliceerd: 25 juni 2026
Redacteur: Basten Berg
Heb je een foutje gevonden of mis je informatie? Stuur dan een mail naar bastenberg@eenmeesterinleren.nl en help zo mee om het onderwijs te verbeteren.

Inhoudsopgave

1. Wat is de gedigitaliseerde wereld?
2. Een doorlopende leerlijn van po naar vo
3. Zo geef je het vorm in de klas
4. Samenvatting

Welkom op het platform eenmeesterinleren.nl. Een plek voor leraren en andere onderwijsprofessionals die zich willen verdiepen in digitale geletterdheid.

Deze reeks over digitale geletterdheid is gemaakt door Rhea Flohr, die vanuit haar eigen bedrijf scholen begeleidt bij het vormgeven van digitale geletterdheid.

Na het lezen van dit artikel kun je benoemen wat we verstaan onder het domein de gedigitaliseerde wereld en hoe je daar in de klas vorm aan geeft.

Op de community voor leraren vind je een overzicht van uitgewerkte theorie, geordend per thema, en een groep collega’s om samen mee te leren.

1. Wat is de gedigitaliseerde wereld?

De kerndoelen digitale geletterdheid onderscheiden drie domeinen: praktische kennis en vaardigheden, ontwerpen en maken en de gedigitaliseerde wereld. Dit artikel gaat over het derde domein.

Het domein de gedigitaliseerde wereld bestaat uit drie onderdelen:

• Veilig participeren en privacy. Leerlingen herkennen risico’s en treffen passende beschermingsmaatregelen voor digitale systemen, data en privacy – van zichzelf én van anderen. Ze ontwikkelen een kritische blik op het delen van persoonsgegevens en content, en reageren adequaat op ongepaste content, gedrag en veiligheidsrisico’s.
• Weloverwogen keuzes en welzijn. Leerlingen communiceren respectvol en verantwoord, reflecteren op hoe technologie hun denken, gedrag en sociale interacties beïnvloedt, en houden rekening met hun fysieke en mentale welzijn. Ze onderzoeken hun eigen online identiteit en hoe die tot stand komt.
• Technologie, media en samenleving. Leerlingen onderzoeken de wisselwerking tussen technologie, media en samenleving: hoe mensen technologie ontwikkelen en hoe technologie menselijk gedrag vormgeeft. Ze redeneren kritisch over kansen en risico’s en over de impact op welzijn en inclusie.

2. Een doorlopende leerlijn van po naar vo

Digitale geletterdheid vormt een doorlopende leerlijn. In het basisonderwijs maken kinderen op verschillende manieren kennis met de digitale wereld. Het voortgezet onderwijs bouwt daarop voort door de basis te onderhouden, te verbreden en te verdiepen, met hogere abstractieniveaus en complexere contexten.

3. Zo geef je het vorm in de klas

Dit domein leent zich uitstekend voor gesprekken over eigen ervaringen en die van anderen. Bij veiligheid en privacy worstelen leerlingen met het inschatten van de waarde van hun informatie voor derden.

Let op: vermijd een waarschuwende toon die leidt tot victim-blaming – het blijven benadrukken hoe ‘stom’ het is om bepaalde informatie te delen. Dat werkt niet preventief, maar zorgt er juist voor dat leerlingen zwijgen over hun online ervaringen, precies wat je wilt voorkomen. Focus daarom op een open dialoog in plaats van schaamte.

4. Samenvatting

De gedigitaliseerde wereld gaat over onze online wereld: wat moeten we doen, waar kunnen we niet zonder, en hoe gaan we op een fijne manier met elkaar om? Met elkaar in gesprek gaan is een goede start – houd dat gesprek neutraal en open, niet te beschermend of waarschuwend.

Lees verder over digitale geletterdheid in de school, of begin bij wat digitale geletterdheid precies is.

Lees ook

• Digitale geletterdheid: wat is het?
• Praktische kennis en vaardigheden
• Ontwerpen en maken
• Digitale geletterdheid in de school
• Alle artikelen in de Kennisbank

Bronnen

• Kerndoelen digitale geletterdheid – SLO
• Digitale geletterdheid en informatievaardigheden – Onderwijskennis

Heb je vanuit je expertise of ervaring aanvullingen of kritiek op het artikel? Deze input is altijd welkom! Stuur dan een mail naar bastenberg@eenmeesterinleren.nl, zodat we informatie toe kunnen voegen of de fout kunnen herstellen!